Autostradę zbudują dopiero w 2015 r.

Częstochowski odcinek będzie ostatnim z planowanej autostrady A1, jaki powstanie. W 2012 r. - zamiast arterii, planowanej na mistrzostwa piłkarskie - będzie gotowy tylko jej projekt

16 lipca rozpoczęła się budowa fragmentów A1 między Łodzią a Toruniem. Od dłuższego czasu toczą się prace między Toruniem a Grudziądzem - dalej, do Gdańska autostrada już jest. Na południu kraju A1 powstaje od Gliwic do granicy czeskiej a na odcinek Gliwice - Pyrzowice rozpisano przetarg. Podobnie jak na obwodnicę Łodzi.

Do Euro 2012 nie będzie tylko częstochowskiego fragmentu A1, z podłódzkiego Tuszyna do Pyrzowic. Ale i o ostatnio podawanej dacie: 2014 rok - trzeba zapomnieć.

Po zerwaniu wiosną umowy z koncesjonariuszem, który nie zgromadził wystarczających funduszy na - Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad zdecydowała, że autostradę zbuduje sama. By maksymalnie przyspieszyć prace, zapowiadano przetarg typu "Zaprojektuj i zbuduj". Oszczędność czasu wyniosłaby prawie rok, gdyż zamiast dwóch postępowań - odrębnych na projekt oraz na wykonanie - byłoby tylko jedno. A na każdy przetarg potrzeba 8-10 miesięcy.

Te plany się jednak zmieniły: pod koniec lipca GDDKiA rozpisała przetarg na sam projekt. Wg najnowszego harmonogramu, od wyłonienia biura projektowego - co nastąpi pod koniec roku - potrzeba jeszcze 58 miesięcy, by auta mogły korzystać z całego 140-kilometrowego odcinka A1 od Tuszyna po Pyrzowice. 14 miesięcy ma bowiem potrwać projektowanie, osiem miesięcy przetarg na prace budowlane i 36 miesięcy same roboty. To zaś oznacza, że cała A1 od Gdańska do granicy czeskiej będzie gotowa dopiero pod koniec 2015 r.

Nieco wcześniej, np. na przełomie 2014 i 2015 r., mógłby być jednak oddany do użytku odcinek Tuszyn - Częstochowa wykorzystujący istniejącą "gierkówkę", a także obwodnica miasta. By tak się mogło stać, prace projektowe podzielono na trzy odcinki: Tuszyn - granica województw łódzkiego i śląskiego, granica województw - węzeł o roboczej nazwie Zawodzie (we Dźbowie), oraz Dźbów - Pyrzowice.

Część obwodnicy, od węzła Lgota (docelowa nazwa: Częstochowa Jasna Góra) na skrzyżowaniu z drogą na Kłobuck, do węzła Zawodzie (docelowo Częstochowa Południe) ma być bezpłatna.

Od Piotrkowa do węzła Rząsawa (docelowa nazwa: Częstochowa Północ) autostrada ma mieć po trzy pasy w obu kierunkach. Będzie więc szersza od obecnej trasy. Na obwodnicy Częstochowy oraz odcinku do Pyrzowic zaplanowano po dwa pasy z miejscem pod trzeci. Dlatego nasypy oraz mosty i wiadukty muszą być od razu wzniesione pod docelową szerokość.

Pół wieku planowania A1

Autostradę A1 planowano już w latach 60. XX w. - miała być elementem Transeuropejskiej Autostrady Północ-Południe (TAPP) łączącej Skandynawię z krajami śródziemnomorskimi. W 1976 r. oddano do użytku odcinek między Piotrkowem a Częstochową (jako część tzw. gierkówki z Warszawy na Śląsk) - zbudowany w sposób kuriozalny nawet dla krajów ówczesnego bloku wschodniego, bo bez skrzyżowań dwupoziomowych. W 1989 r. zakończono budowę krótkiego fragmentu autostrady Tuszyn - Piotrków.

W ciągu bez mała 40 lat planowania, zmieniał się pogląd na sposób przeprowadzenia autostrady przez Częstochowę i dalej na Śląsk. W projekcie z lat 60. XX w. arteria miała prowadzić tak jak obecna al. Wojska Polskiego - od północnych granic miasta do okolic ul. Krakowskiej skąd odbijałaby na wschód, wzdłuż Warty do ronda na Dąbiu. Między Wrzosową a Poczesną autostrada miała przechodzić ze wschodniej na zachodnią stronę szosy katowickiej (wtedy jednojezdniowej) po czym biec równolegle do niej na południe. Po wybudowaniu gierkówki zdecydowano, że autostrada ominie Częstochowę od północy i zachodu i będzie nieco bardziej ooalona od gierkówki.

Wahano się też długo, gdzie A1 ma przeciąć GOP. Jeszcze w latach 90. skłaniano się do pogranicza Katowic i Chorzowa by ostatecznie zdecydować o puszczeniu autostrady bardziej na zachód, przez Bytom oraz między Zabrzem a Gliwicami.